ਖੁਦਕੁਸ਼ੀਆੰ

ਮਸਲੇ ਹੱਦੋੰ ਵੱਧ ਗੰਭੀਰ ਨੇ। ਹੁਣ ਤੀਕ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀਆੰ ਕਰ ਗਏ ਕਿਰਸਾਨਾੰ ਦੇ ਟੱਬਰਾੰ ਨਾਲ ਮੈੰ ਤੂੰ ਸਿਰਫ ਹਮਦਰਦੀ ਕਰ ਸਕਦੇ ਆੰ, ਏਦੂੰ ਵੱਧ ਕੁਛ ਨਈੰ ਕਰਨ ਜੋਕਰੇ। ਮੁਆਵਜ਼ੇ 'ਚ ਮਿਲਿਆ ਪੈਸਾ ਕੁਛ ਸਮੇੰ ਦੀਆੰ ਲੋੜਾੰ ਪੂਰੀਆੰ ਕਰ ਸਕਦਾ। ਪਰ ਕੰਧ ਤੇ ਟੰਗੀ ਫੋਟੋ 'ਚ ਬੈਠੇ ਜਗਸੀਰ ਸਿਓੰ ਨੂੰ ਜਿਓੰਦਾ ਨਈੰ ਕਰ ਸਕਦਾ।

ਪਹਿਲੋ ਪਹਿਲ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀਆੰ ਦੀ ਵਿਰਲੀ ਖ਼ਬਰ ਛਪਦੀ ਸੀ । ਹੁਣ ਅਖਬਾਰ ਡੱਟੇ ਪਏ ਆ। ਖਬਰ ਰੋਜ਼ ਓਹੀ ਹੁੰਦੀ ਆ ਬਸ ਮ੍ਰਿਤਕ ਦੀ ਫੋਟੋ ਨਿੱਤ ਨਵੀੰ। ਇੱਨਸੈੱਟ ਫਾਈਲ ਫੋਟੋ। ਕਹਾਣੀ ਇੱਕੋ ਕਰਜ਼ਾ, ਬੈੰਕ, ਕੁਰਕੀ,ਸਲਫਾਸ ਫਾਹਾ।

ਸਟੇਟਸ ਆਪਣੇ ਲਈ ਆ, ਜਿਹੜੇ ਅੱਜ ਜਿਓਣੇ ਆੰ, ਹੁਣ ਸਾਹ ਲੈ ਰਹੇ ਆੰ। ਸਾਰੇ ਆਖਣਗੇ ਸਰਕਾਰ ਮਾੜੀ ਆ। ਹਾੰ ਹੈਗੀ ਆ, ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਈੰ। ਨੱਕਾ ਯਾਹੁਣ ਸਰਕਾਰਾੰ ਖੜ੍ਹਕੇ। ਸਰਕਾਰਾੰ ਦੇ ਸਿਰ ਚੜ੍ਹਕੇ ਕਿਓੰ ਮਰਦੇੰ ਆੰ? ਓਹਨ੍ਹਾੰ ਦਾ ਕੀ ਬਣੂ ਬਚਾਰੀਆੰ ਦਾ ਜਿਹੜੀਆੰ ਗੁਰੂ ਦੀ ਹਜ਼ੂਰੀ 'ਚ ਲਾਵਾੰ ਲੈਕੇ ਆਈਆੰ ਹੁੰਦੀਆੰ। ਨਾ ਪੇਕਿਆੰ ਜੋਗਰੀਆੰ ਨਾ ਸਹੁਰਿਆੰ ਜੋਗਰੀਆੰ। ਕਰਜ਼ਾ ਸਾਰਿਆੰ ਤੇ ਹੁੰਦਾ। ਦਾਅਵੇੇ ਨਾ ਕਹਿ ਸਕਦਾੰ ਮੇਰੀ ਫਰੈੰਡਲਿਸਟ 'ਬੈਠੇ 70 ਪਰਸਿੰਟ ਲੋਕਾੰ ਤੇ ਕਰਜ਼ਾ ਹੋਊ। ਜਮ੍ਹਾੰਬੰਦੀਆੰ ਫਰੋਲੋ ਪੰਜਾਬ ਦੀਆੰ ਸਾਰੇ ਵਾਹਣ ਆੜ ਰਹਿਨ ਨੇ। ਪਲੱਜ ਨੇ।

ਜਦੋੰ ਅੱਡੀਆੰ ਚੱਕਕੇ ਹੂਲੇ ਫੱਕਦੇ ਆੰ, ਓਦੋੰ ਮਰਦੇ ਆੰ। ਐੰ ਨਈੰ ਦੇਖਦੇ ਬੀ ਮੁਲਖ ਬੱਸਾੰ ਤੇ ਵੀ ਚੜ੍ਹਦਾ, ਐੰ ਦੇਖਦੇ ਆ ਬੀ ਫਲਾਣਾ ਸ਼ਰੀਕ ਬਲੈਰੋ ਲਿਆਇਆ ਮੈੰ ਵੀ ਲਿਆਉਣੀ ਆ॥ ਨੀਵੇੰ ਵੱਲ ਨਈੰ ਝਾਕਦੇ। 

ਨੌੰ ਵੱਜਦੇ ਤੀਕ ਚਿੱਤੜ ਤਾੰਹਾੰ ਕਰਕੇ ਸੁੱਤੇ ਰਹਿਣਗੇ। ਉੱਠਕੇ ਸਟੇਟਸ ਪਾਓਣਗੇ 'ਹਾਏ ਕਰਜ਼ਾ'। ਮਿਹਨਤਾੰ ਕਰਾੰਗੇ ਤਾੰ ਕੁਛ ਬਣੂ। ਮਰਨਾ ਕਿਸੇ ਮਸਲੇ ਦਾ ਹੱਲ ਨਈੰ। 

ਇਤਿਹਾਸ ਫਰੋਲੋ। ਕੁੱਪ ਰੋਹੀੜਾ, ਕਾਹਨੂੰਵਾਨ ਦੀ ਛੰਭ ਪੜ੍ਹੋ। ਅੱਤ ਜ਼ਾਬਰ ਸਰਕਾਰਾੰ ਹੇਠ ਵੀ ਕੌਮ ਕਿਵੇੰ ਜਿਓੰਦੀ ਰਹੀ। ਸੰਤਾਲੀ ਚੁਰਾਸੀ ਸਮੇੰ ਭਰੇ ਘਰਾੰ ਨੂੰ ਛੱਡ ਫੇਰ ਪੈਰਾੰ ਸਿਰ ਹੋਏ। ਲੰਮੀ ਗੱਲ ਨੀੰ ਕਰਨੀੰ।

ਇੱਕ ਜਣਾ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਕਰੂ, ਪੀੜ੍ਹੀਆੰ ਤੱਕ ਮਿਹਣਾ ਬਣੂ।

ਸੱਥ 'ਚ ਖੜ੍ਹਾ ਕੋਈ ਪੁੱਛੂ 'ਕੀਹਦਾ ਮੁੰਡਾ ਓਏ ਤੂੰ?"

"ਬੂਟੇ ਦਾ" । "ਹੱਛਾ ਜਿਹੜਾ ਫਾਹਾ ਲੈਕੇ ਮਰਿਆ ਸੀ"

ਸਰਬੰਸਦਾਨੀ ਕੌਮ ਨੂੰ ਬਲ ਬਖ਼ਸ਼ੇ.....ਘੁੱਦਾ

ਬਾਣੀ

ਨਿੱਕੇ ਹੁੰਦੇ ਮੈੰ, ਸਾਡੇਆਲਾ ਵੱਡਾ ਤੇ ਨਿੱਕਾ ਗਰਨੈਬ ਫਿਰੋਜ਼ਪੁਰ ਲਿਵੇ ਅਰਮਾਨਪੁਰੇ ਪੜ੍ਹਦੇ ਹੁੰਦੇ ਸੀ। ਹੋਸਟਲ ਸੀਗਾ। ਆਥਣੇ ਗੁਟਕੇ ਫੜ੍ਹਕੇ ਰਹਿਰਾਸ ਦਾ ਪਾਠ ਕਰਦੇ। ਸਹਿਜ ਸੁਭਾਅ ਪੜ੍ਹੀ ਬਾਣੀ ਹੁਣ ਤੀਕ ਜ਼ੁਬਾਨੀ ਚੇਤੇ ਆ। ਪਿੰਡ 'ਚ ਤੁਰੇ ਫਿਰਦੇ ਜਦੋੰ ਸਪੀਕਰੋੰ ਬਾਣੀ ਸੁਣਦੇ ਆੰ ਓਦੋੰ ਓਥੋੰ ਈ ਅਗਲੀ ਤੁਕ ਚੱਕ ਲਈਦੀ ਆ ਤੇ ਬਰੋਬਰ ਪਾਠ ਕਰ ਲਈਦਾ। ਛੇਮੀੰ ਸੱਤਮੀੰ ਵੇਲੇ ਤੜਕੇ ਚਾਰ ਵਜੇ ਗੁਰੂ ਘਰ ਜਾਕੇ ਸਪੀਕਰ 'ਚ ਜਪੁਜੀ ਸਾਹਿਬ ਦਾ ਪਾਠ ਪੜ੍ਹਦੇ ਰਹੇ। 

ਫੇਰ ਇੱਕ ਲਿਹਾਜ਼ੀ ਬਾਬਾ ਕਹਿੰਦਾ ਨਿੱਕਿਆ,"ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਪੜ੍ਹ"। ਤਰੇਲੀਆੰ ਆਗੀਆੰ ਬੀ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਕੰਮ ਆ। ਵਾਕ ਗਵਾਚ ਜਾੰਦਾ ਸੀ, ਅੰਗ ਤੇ ਉੰਗਲ ਧਰਕੇ ਪਾਠ ਕਰਦੇ ਸੀ। ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਕਰਨਾ, ਵਾਕ ਲੈਣਾ ਤੇ ਸੁਖਆਸਣ ਕਰਨਾ।

ਗੁਰਬਾਣੀ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਨ ਦਾ ਕੀ ਅਨੰਦ ਹੁੰਦਾ, ਲਿਖਿਆ ਨਈੰ ਜਾ ਸਕਦਾ ਬਸ ਮੌਕੇ ਤੇ ਈ ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ। ਕਾੰਟ ਡੀਫਾਇਨ ਇਨ ਫਿਊ ਵਰਡਜ਼। 

ਬਾਣੀ ਸਾਡੇ ਘਰਾੰ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਈ ਸਮਝ। ਆਥਣੇ ਬੇਬੇ ਹੋਰੀੰ ਕਹਿੰਦੀਆੰ," ਕੁੜੀਓ ਲੈਟਾੰ ਜਗਾਲੋ ਨੀੰ ਰਹਿਰਾਸ ਦਾ ਵੇਲਾ"। ਹੁਣ ਕਈ ਸਾਲ ਹੋਗੇ ਸੀ ਪਾਠ ਨਈੰ ਕਰਿਆ। 

ਹੁਣ ਥੋਡੀ ਭਰਜਾਈ ਬਗੈਰ ਨਾਗੇ ਤੋੰ ਨਿੱਤ ਲਾਜ਼ਮੀ ਪਾਠ ਕਰਦੀ ਆ। ਓਹਦੀ ਰੀਸ ਕਰਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨੀ ਆ ਫੇਰ, ਬਾਬਾ ਸੁੱਖ ਰੱਖੇ......ਘੁੱਦਾ

ਅਸਲ ਵਾਰਿਸ

ਜ਼ਰੂਰੀ ਨਹੀੰ ਹੁੰਦਾ ਹਰੇਕ ਮੁੱਦੇ ਤੇ ਈ ਲਿਖਿਆ ਜਾਵੇ। ਵਿਦਵਾਨ ਬਾਹਲੇ ਜੰਮਪੇ ਤੇ ਸਰੋਤੇ ਘੱਟ ਨੇ। ਢੱਡਰੀਆੰਆਲੇ ਵਰਸਜ਼ ਧੁੰਮਾੰ। ਰਾਜਨੀਤੀ ਪੜ੍ਹੋ, ਸਮਝੋ ਤੇ ਫੇਰ ਸਟੇਟਸ ਲਿਖੋ। ਬੇਹੱਦ ਮਹੀਨ ਮੁੱਦਿਆੰ ਤੇ ਸ਼ੁਰਲੀਆੰ ਨਾ ਛੱਡੋ। ਜਿੰਨਾੰ ਗਿਆਨ ਆ ਓਨੀ ਗੱਲ ਕਰੋ। ਲੀਵ ਇੱਟ। ਹੋਰ ਗੱਲ ਸੁਣਾਉਣਾ। ਲਿਸਨ

ਅੱਜ ਤੜਕੇ ਅੱਠ ਸਾਢੇ ਅੱਠ ਵਜੇ ਮੈੰ ਬਠਿੰਡੇ, ਡੱਬਆਲੀ ਰੋਡ ਤੇ ਫਾਟਕਾੰ ਕੋਲ ਖੜ੍ਹਾ ਪਿੰਡ ਦੀ ਬੱਸ ਓਡੀਕ ਰਿਹਾ ਸੀ। 

ਸੜਕ ਤੋੰ ਹਟਵੀੰ ਨਿੰਮ ਦੇ ਮੁੱਢ 'ਚ ਦੋ ਤੌੜੇ ਪਏ ਸੀ। ਤੌੜਿਆੰ ਤੇ ਲੀਟਰ ਮੂਧਾ ਮਾਰਿਆ ਵਾ ਸੀ। ਨੰਘਦੇ ਟੱਪਦੇ ਲੋਕ ਓਕ ਲਾਕੇ ਪਾਣੀ ਪੀੰਦੇ ਤੇ ਚੱਪਣ ਨਾਲ ਤੌੜਾ ਕੱਜ ਦੇਦੇੰ। ਪਰਲੇ ਪਾਸਿਓੰ ਕੱਚੇ ਰਾਹ ਤੋੰ ਟਰਾਈਸੈਕਲ ਤੇ ਬੰਦਾ ਆਇਆ। ਪੋਲਿਓ ਹੋਇਆ ਵਾ ਸੀ। ਦੋਵੇੰ ਲੱਤਾੰ ਤੋੰ ਆਹਰੀ ਸੀ। ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਆਕੇ ਓਹਨੇ ਤਿੰਨ ਪਹੀਆ ਸੈਕਲ ਰੋਕ ਲਿਆ। ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਭਰੀ ਵੀਹ ਲੀਟਰ ਦੀ ਨੀਲੀ ਕੇਨੀ ਓਹਦੇ ਸੈਕਲ ਤੇ ਪਈ ਸੀ। ਮੈਨੂੰ ਕਹਿੰਦਾ ਬਾਈ ਆਹ ਕੇਨੀ ਚੱਕਕੇ ਤੌੜਿਆੰ 'ਚ ਪਾਣੀ ਲੱਦਦੇ। ਮੇਰੇ ਪੁੱਛਣ ਤੇ ਓਹਨੇ ਦੱਸਿਆ ਮੇਰਾ ਏਹੀ ਨੇਮ ਆ। ਘਰੋੰ ਪਾਣੀ ਲਿਆਕੇ ਨਿੱਤ ਤੌੜੇ ਭਰਦਾੰ। ਸੱਜੇ ਹੱਥ ਨਾਲ ਪੈਡਲ ਜੇ ਮਾਰਕੇ ਬਾਈ ਫਾਟਕਾੰ ਤੋੰ ਪਾਰ ਟੱਪ ਗਿਆ। ਮਖਾ ਨਥਿੰਗ ਟੂ ਸੇਅ, ਹੇਟਸ ਔਫ। ਭਾਈ ਘਨ੍ਹਈਏ ਦੇ ਅਸਲ ਵਾਰਿਸ.....ਪੰਜਾਬ ਜ਼ਿੰਦਾਬਾਦ....ਘੁੱਦਾ

ਅਰਦਾਸ

ਪਹਿਲੋ ਪਹਿਲ ਬਲੈਕ ਵਾਈਟ ਟੀਵੀ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਆਥਣੇ ਵਿਹੜੇ 'ਚ ਮੇਜ਼ ਤੇ ਲੀੜਾ ਵਿਛਾ ਕੇ ਜੰਗਲੇ ਵਿੱਚਦੀ ਅਨਟੀਨੇ ਦੀ ਤਾਰ ਨੰਘਾਕੇ ਟੀਵੀ ਮੇਜ਼ ਤੇ ਧਰ ਲੈੰਦੇ। ਓਦੋੰ ਜੇ ਨਾਟਕ ਆਉਦਾ ਹੁੰਦਾ ਸੀ ,ਜੀਹਦੇ 'ਚ ਗੁਰਪ੍ਰੀਤ ਘੁੱਗੀ ਅਥਲੀਟ ਸੀਗਾ ਤੇ ਰੇਲਗੱਡੀ ਦੇ ਬਰੋਬਰ ਭੱਜਦਾ ਸੀ। ਓਦੋਂ ਏਸ ਕਲਾਕਾਰ ਨਾਲ ਲੋਕਾੰ ਦੀ ਵਾਹ ਪਈ। 

ਫੇਰ 'ਖਿੱਚ ਘੁੱਗੀ ਖਿੱਚ' ਤੇ 'ਘੁੱਗੀ ਸ਼ੂ ਮੰਤਰ' ਵਰਗੀਆੰ ਪਰਿਵਾਰਕ ਫਿਲਮਾੰ ਬਣਾਈਆੰ। ਬੀਬੀ ਅਰਗੀਆੰ ਟੀਵੀ ਤੇ ਘੁੱਗੀ ਦਾ ਮੜੰਗਾ ਸਿਆਹਣ ਕੇ ਆਖਿਆ ਕਰਨ,"ਏਹਨੂੰ ਡੁੱਬੜੇ ਨੂੰ ਗੱਲਾੰ ਪਤਾ ਨੀੰ ਕਿੱਥੋੰ ਆਉੰਦੀਆੰ"। 

ਘੁੱਗੀ ਅਰਗਾ ਉੱਚ ਦਰਜੇ ਦਾ ਕਲਾਕਾਰ 'ਐਸ ਅ ਹੀਰੋ' ਆਉਣਾ ਡਜ਼ਰਵ ਵੀ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਤੇ ਬਿਨ੍ਹਾੰ ਸ਼ੱਕ ਘੁੱਗੀ ਨੇ ਐੰਰਕੀ 'ਅਰਦਾਸ' 'ਚ ਸਿਰਾ ਈ ਲਾਤਾ। ਫਿਲਮ 'ਚ ਜਿੱਥੇ ਜੇ ਘੁੱਗੀ ਦੇ ਘਰਾੰਆਲੀ ਪੂਰੀ ਹੁੰਦੀ ਆ ਓਦੋੰ ਜੇ ਘੁੱਗੀ ਸਿਨਮੇ 'ਚ ਬੈਠੀ ਜੰਤਾ ਦੀਆੰ ਹਿੰਝਾੰ ਡਿੱਗਣ ਲਾ ਦੇਦਾੰ। ਕਾਮੇਡੀ ਕਰਨ ਆਲਾ ਬੰਦਾ ਰਵਾਓਣਾ ਵੀ ਜਾਣਦਾ। 

ਬਾਕੀ ਸਿਰੇ ਰਣਬੀਰ ਰਾਣੇ ਅਰਗੇ ਡਾਊਨ ਟੂ ਅਰਥ ਜੇ ਬੰਦੇ ਨੇ ਡਾਇਲੌਗਾੰ ਬੰਨੋੰ ਕੋਈ ਕੱਚ ਨੀੰ ਛੱਡੀ। ਕਹਿੰਦਾ,"ਜਾਤ ਮੇਰੀ ਸਿੱਖ ਆ ਜੀ ਤੇ ਗੋਤ ਮੇਰਾ ਸਿੰਘ ਆ"। ਨਾਏ ਕਹਿੰਦਾ," ਮਰਨਾ ਬੰਦੇ ਨੇ ਆਵਦੇ ਹੱਥ 'ਚ ਕਰ ਲਿਆ"। 

ਗੈਟਅੱਪ ਵੀ ਸਾਰਿਆੰ ਦਾ ਸਿਰਾ। ਜੇ ਰਾਣਾ ਡਾਕੀਆ ਬਣਿਆ ਤਾੰ ਪੱਗ ਵੀ ਓਮੇੰ ਜਿਮੇੰ ਬੰਨ੍ਹੀ ਆ ਤਾਹਾੰ ਜੇ ਨੂੰ ਕਰਕੇ। 

ਗਿੱਪੀ ਗਰੇਆਲ ਨੇ ਵੀ ਸਾਰੇ ਧੋਣੇ ਧੋਤੇ, ਉਲ੍ਹਾੰਭੇ ਲਾਹਤੇ ਅਗਲੇ ਨੇ। ਅੱਤ ਡਾਇਰੈਕਸ਼ਨ। 

ਸੋਹੀ, ਭੁੱਲਰ,ਐਮੀ,ਜੋਰਾ, ਮੈੰਡੀ, ਰਿਖੀ ਨੋ ਡਾਊਟ ਸਾਰੇ ਈ ਖੁੱਭਗੇ ਕਰੈਕਟਰਾੰ 'ਚ। ਨਿੰਦਣ ਆਲੇ ਹਜੇ ਵੀ ਨਿੰਦੀ ਜਾੰਦੇ ਆ । ਫੇਰੇਦੇਣਾ ਜੱਗ ਨੀੰ ਜਿੱਤਿਆ ਜਾੰਦਾ ਪਰ ਬਿਨ੍ਹਾੰ ਸ਼ੱਕ 'ਅਰਦਾਸ' ਮੀਲ ਪੱਥਰ ਬਣਗੀ ਪਾਲੀਵੁੱਡ ਦਾ। 

ਹੋਰ ਗੱਲਾੰ ਦੀਆੰ ਗੱਲਾੰ ਮੈਨੂੰ ਤਾੰ ਐੰ 'ਚਰਜ ਆਉਦਾੰ ਬੀ ਪਤਿਓਹਰਿਆੰ ਨੇ ਤਿਨ ਮਣ ਦੇ ਬੰਦੇ ਖਾਤਰ ਐਡੀ ਸੀਲ ਮਹਿੰ ਪਤਾ ਨੀੰ ਕਿੱਥੋੰ ਭਾਲੀ ਹੋਊ। ......ਘੁੱਦਾ

ਖੌਣੀ ਕਦੇ ਵੀ ਨਈੰ

ਸੱਥਾੰ 'ਚ, ਬੱਸਾੰ 'ਚ, ਅਖਬਾਰਾੰ, ਰੈਲੀਆੰ, ਕਾਲਜਾੰ, ਸੈਮੀਨਾਰਾੰ 'ਚ ਸਾਰੇ ਕਿਤੇ ਏਹੀ ਮੁੱਦਾ ਛਿੜਦਾ ਬੀ ਭਾਰਤ 'ਚ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰੀ ਆ ਨਾਲੇ ਰਿਸ਼ਵਤਖੋਰੀ ਆ । ਫੇਸਬੁੱਕ ਤੇ ਤਾੰ ਹਰਿੱਕ ਗੱਲ ਈ ਏਹਨ੍ਹਾੰ ਮੁੱਦਿਆੰ ਤੇ ਕਰਦਾ। 

ਅਸਲ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰੀ ਤੇ ਰਿਸ਼ਵਤਖੋਰੀ ਸਾਥੋੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੀ ਆ। ਕੋਈ ਦੁੱਧ ਧੋਤਾ ਨਹੀੰ।

ਮੋਟੀ ਜੀ ਅਗਜਾੰਪਲ ਚੱਕਲਾ।

ਲੋਕਾੰ ਦਾ ਨਰਮਾ ਮਰ ਗਿਆ। ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਮਾਵਜ਼ਾ ਦਿੱਤਾ। ਜਿਹੜੇ ਲੋਕਾੰ ਨੇ ਝੋਨਾ ਬੀਜਿਆ ਸੀ ਓਹਨ੍ਹਾੰ ਨੇ ਵੀ ਪਟਵਾਰੀਆੰ ਨਾਲ ਰਲਕੇ ਨਰਮੇ ਦੇ ਚੈੱਕ ਲੈਕੇ ਖਾਲੇ। ਜਿਨ੍ਹਾੰ ਨੇ ਸੱਚਿਓੰ ਨਰਮਾ ਬੀਜਿਆ ਸੀ, ਓਹ ਫਿਰਦੇ ਆ ਜ਼ਬਕਦੇ।

 ਹੱਕ ਆਲੇ ਰਹਿਗੇ ਅਣਹੱਕੇ ਪੈਸੇ ਲੈਗੇ।

ਹੋਰ ਦੇਖ। ਸੇੰਟ ਜ਼ੌਸ਼ਫ, ਜੇਵੀਅਰ ਸਕੂਲਾੰ 'ਚ ਦਾਖਲੇ ਖਾਤਰ ਜਵਾਕਾੰ ਦੇ ਮਾਪੇ ਚਾਰ ਚਾਰ ਲੱਖ ਡੋਨੇਸ਼ਨ ਦਿੰਦੇ ਨੇ ਨਾਏ ਸਪਾਰਸ਼। ਜਿਹੜੇ ਜਵਾਕ ਦੀ ਨਿਓੰ ਈ ਰਿਸ਼ਵਤ ਤੇ ਟਿਕੀ ਆ ਓਹ ਕਿੱਥੋੰ ਕੱਲ੍ਹ ਨੂੰ ਸਰਾਭਾ ਬਣਜੂ।

ਭਰਤੀਆੰ ਨਿੱਕਲੀਆੰ ਸੀ ਪਟਵਾਰੀ ਦੀਆੰ। ਜਿਹੜੇ ਮੇਰੇ ਤੇਰੇ ਅਰਗੇ ਤੋੰ ਸੈਕਲ ਦੀ ਚੈਨ ਨੀੰ ਕਸਾਈ ਜਾੰਦੀ ਓਹਵੀ ਆਖੂ," ਸਰਪੈੰਚਾ ਆਪਣਾ ਮੁੰਡਾ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਪਟਬਾਰੀ ਦਾ ਪੇਪਰ ਦੇਣ ਗਿਆ। ਕੋਈ ਬੰਦਾ ਹੈਗਾ ਤਾੰ ਕਰ ਕੋਸ਼ਟ, ਕਰਦਾੰਗੇ ਵੱਟ ਸਿੱਧੀ, ਦੇਦਾੰਗੇ ਪੰਦਰਾੰ ਬੀਹ ਲੱਖ।"

ਜਿਹੜਾ ਬੰਦਾ ਕਿਸੇ ਵੀ ਮਹਿਕਮੇ 'ਚ ਰਿਸ਼ਵਤ ਦੇਕੇ ਲੱਗਦਾ, ਓਹ ਕੀਹਨੂੰ ਬਖ਼ਸ਼ੂਗਾ ਦੱਸ?

ਰਿਸ਼ਵਤਖੋਰੀ ਤੇ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰੀਆੰ ਅਰਗੀਆੰ ਕਮੀਨਗੀਆੰ ਭਾਰਤੀ ਸਿਸਟਮ ਦੇ ਖੂਨ 'ਚ ਨੇ। ਆਪਾੰ ਏਸੇ ਖੱਸੀ ਸਿਸਟਮ ਦੀ ਪੈਦਾਇਸ਼ ਆੰ॥ ਪਲਾਸੀ, ਬਕਸਰ, ਅੰਗਰੇਜ਼- ਮਰਾਠੇ, ਅੰਗਰੇਜ਼- ਸਿੱਖ , 1857 ਵਿਦਰੋਹ ਕਿਤੋੰ ਕੁਝ ਮਰਜ਼ੀ ਚੱਕਲਾ । ਏਹੀ ਕੁਝ ਚੱਲਦਾ । ਬਥੇਰਾ ਟੈਮ ਲੱਗੂ ....ਫੇਰ ਸੁਧਰਾੰਗੇ......ਖੌਣੀ ਕਦੇ ਵੀ ਨਈੰ.....ਘੁੱਦਾ

ਕੁੱਤੀ ਚੂੰ ਚੂੰ ਕਰਦੀ ਆ

ਬਾਹਲੇ ਗੀਤ ਐਹੇ ਜੇ ਹੁੰਦੇ ਨੇ ਜਿੰਨ੍ਹਾੰ ਦੀ ਸਮਾਰਕੇ ਸਮਝ ਨਹੀੰ ਆਉੰਦੀ। ਰੈਪ ਰੂਪ ਤਾੰ ਫੇਰੇਦੇਣਾ ਉੱਤੋੰ ਦੀ ਈ ਨੰਘ ਜਾੰਦਾ। ਮੈਰਿਜ ਪੈਲਸਾੰ 'ਚ ਬਾਹਲਾ ਖੜਕਾਟ ਪੈੰਦਾ ।ਧਮਕ ਨਾਲ ਪਜਾਮੇ ਦੇ ਪੌੰਚੇ ਹਿਲਦੇ ਓਮੇੰ ਜਿਮੇੰ ਦੀੰਹਦੇ ਨੇ।

ਗੱਲ ਪਹਿਲਾੰ ਵੀ ਲਿਖੀ ਸੀ। ਕੇਰਾੰ ਬੇਬੇ ਅਰਗੀਆੰ ਵਿਆਹ ਜਾਕੇ ਆਈਆਂ। ਬੇਬੇ ਹੋਣੀੰ ਮੈਨੂੰ ਕਹਿੰਦੇ,"ਹੈੰ ਵੇ ਅੱਜ ਮੁੜ ਮੁੜ ਹੋਰੀ ਗੀਤ ਲਾਈ ਜਾਣ ਅਖੇ 'ਕੁੱਤੀ ਚੂੰ ਚੂੰ ਕਰਦੀ ਆ,ਫਿਟੇਮੂੰਹ ਏਹਨਾੰ ਦੇ। ਮਖਾ ਬੇਬੇ ,ਕੁੱਤੀ ਨਹੀੰ ਜੁੱਤੀ ਕਹਿੰਦੇ ਆ ਅਗਲੇ।

ਪਿਛਲੇ ਸ਼ਨੀਆਰ ਬੇਬੇ ਹੋਣੀੰ ਫੇਰ ਵਿਆਹ ਜਾਕੇ ਆਏ। ਬੇਬੇ ਆਖੇ,"ਹੈੰ ਵੇ ਆਹ ਕੀ ਗੀਤ ਬਣਿਆ ਅਖੇ ਪਊਏ ਜਿੱਡੇ ਕੱਦ ਆਲੀਏ ਡਿੱਗਪੀ ਮੰਜੇ ਤੋੰ ਧੜੰਮ ਨੀੰ"

ਹਾਰਕੇ ਸਰਲ ਅਰਥ ਕਰਕੇ ਦੱਸੇ ਮਾਤਾ ਨੂੰ.....ਘੁੱਦਾ

ਸੀਰੇ ਦਾ ਭਾਪਾ

ਕਈ ਆਰੀ ਪਿੰਡਾੰ ਆਲੇ ਅਧਖੜ੍ਹ ਜੇ ਬਾਬੇ ਬਾਹਲਾ ਸਿਰਾ ਲਾਉੰਦੇ ਆ।

ਕੱਲ੍ਹ ਤੜਕੋ ਤੜਕੀ ਮੈੰ ਚੱਕੀ ਤੋੰ ਦਾਣਾ ਚੱਕਣ ਜਾਈ ਜਾੰਦਾ ਸੀ। ਰਾਹ 'ਚ ਸੀਰੇ ਦਾ ਭਾਪਾ ਟੱਕਰ ਗਿਆ।

ਕਹਿੰਦਾ,"ਅੰਬਰਤੇ ਕਿਮੇੰ ਆੰ?"

ਮਖਾ ਠੀਕ ਆ ਬਾਈ। ਫੇਰ ਕਹਿੰਦਾ," ਤੇਰੇ ਵਿਆਹ ਨੂੰ ਕਿੰਨਾ ਟੈਮ ਹੋ ਗਿਆ?" ਮੈੰ ਮੋਟਾ ਜਾ ਐਡੀਆ ਲਾਕੇ ਦੱਸਤਾ ਮਖਾ ਬਾਈ ਪੰਜ ਮਹੀਨੇ ਹੋਗੇ। ਫੇਰ ਚੁੱਪ ਜੇ ਕਰ ਕੇ ਦੰਦਾੰ 'ਚ ਡੱਕਾ ਜਾ ਮਾਰਨ ਲਾਗਿਆ। ਮਖਾ ਬਾਈ ਕਾਹਤੋੰ ਪੁੱਛਿਆ। ਕਹਿੰਦਾ,"ਕੁਸ ਨੀੰ ਜਰ, ਮੈੰ ਤਰੀਕ ਭੁੱਲਿਆ ਬੈਠਾੰ ਜਿੱਦੇੰ ਤੇਰੀ ਜੰਨ ਸੀ ਓਦੇੰ ਸਾਡੀ ਮਹਿੰ ਨਮੇੰ ਦੁੱਧ ਹੋਈ ਸੀਗੀ ਤਾੰ ਕਰਕੇ ਪੁੱਸਦਾ ਸੀ। ਐਹੇ ਜੇ ਹੁੰਦੇ ਆ ਪਿੰਡਾੰ ਆਲਿਆੰ ਦੇ ਅਸ਼ਟੀਮੇਟ.....ਘੁੱਦਾ